{"id":4407,"date":"2021-12-17T14:23:17","date_gmt":"2021-12-17T14:23:17","guid":{"rendered":"https:\/\/medicate.peacefulqode.com\/?p=4407"},"modified":"2022-07-21T11:37:06","modified_gmt":"2022-07-21T07:37:06","slug":"post-covid-19-sindromu-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/saglamhayat.az\/?p=4407","title":{"rendered":"Post-COVID-19 S\u0130NDROMU"},"content":{"rendered":"\t\t<div data-elementor-type=\"wp-post\" data-elementor-id=\"4407\" class=\"elementor elementor-4407\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-section elementor-top-section elementor-element elementor-element-33506105 elementor-section-boxed elementor-section-height-default elementor-section-height-default\" data-id=\"33506105\" data-element_type=\"section\" data-e-type=\"section\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-container elementor-column-gap-default\">\n\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-column elementor-col-100 elementor-top-column elementor-element elementor-element-2e466dff\" data-id=\"2e466dff\" data-element_type=\"column\" data-e-type=\"column\">\n\t\t\t<div class=\"elementor-widget-wrap elementor-element-populated\">\n\t\t\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-56534e7b elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"56534e7b\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p><span style=\"color: #000000;\"><strong>Post-COVID Sindromu (PCS) n\u0259dir?<\/strong><\/span><\/p><p>COVID-19 pandemiyas\u0131 indiy\u0259 q\u0259d\u0259r g\u00f6r\u00fcnm\u0259mi\u015f viral pnevmoniya dal\u011fas\u0131na s\u0259b\u0259b olmu\u015fdur. \u018fn \u00e7ox t\u0259sir\u0259 m\u0259ruz qalanlar ya\u015fl\u0131 ki\u015fi x\u0259st\u0259l\u0259r v\u0259 hipertoniya, piyl\u0259nm\u0259 v\u0259 diabet kimi yana\u015f\u0131 x\u0259st\u0259liyi olan \u015f\u0259xsl\u0259r olmu\u015fdur. X\u0259st\u0259l\u0259r asimptomatik da\u015f\u0131y\u0131l\u0131c\u0131qdan atipik pnevmoniyaya, hiper-iltihabi reaksiyaya, t\u0259n\u0259ff\u00fcs \u00e7at\u0131\u015fmazl\u0131\u011f\u0131na v\u0259 ARDS-\u0259 q\u0259d\u0259r m\u00fcxt\u0259lif klinik formalarla m\u00fcraci\u0259t edirl\u0259r. COVID-19-da hiperkoaqulyasiya v\u0259 tromboemboliya riski d\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259tli d\u0259r\u0259c\u0259d\u0259 art\u0131r.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-element elementor-element-79725b16 elementor-widget elementor-widget-text-editor\" data-id=\"79725b16\" data-element_type=\"widget\" data-e-type=\"widget\" data-widget_type=\"text-editor.default\">\n\t\t\t\t<div class=\"elementor-widget-container\">\n\t\t\t\t\t\t\t\t\t<p>Pandemiyan\u0131n ba\u015flan\u011f\u0131c\u0131nda x\u0259st\u0259likd\u0259n sa\u011falma d\u00f6vr\u00fcn\u00fcn Covid-19-u y\u00fcng\u00fcl ke\u00e7ir\u0259nl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn 2 h\u0259ft\u0259, a\u011f\u0131r ke\u00e7ir\u0259nl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn is\u0259 4-6 h\u0259ft\u0259 \u00e7\u0259kdiyi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcrd\u00fc. Ancaq sonradan Covid-19-un 3-6 aya q\u0259d\u0259r davam ed\u0259n m\u00fcxt\u0259lif \u015fikay\u0259tl\u0259r\u0259 v\u0259 sa\u011flaml\u0131q probleml\u0259rin\u0259 s\u0259b\u0259b oldu\u011fu m\u0259lum oldu. Bununla ba\u011fl\u0131 Amerika X\u0259st\u0259likl\u0259rin Kontrolu M\u0259rk\u0259zi (CDC) t\u0259r\u0259find\u0259n x\u0259st\u0259liyin a\u015fa\u011f\u0131dak\u0131 d\u00f6vrl\u0259ri m\u00fc\u0259yy\u0259n edilib:<\/p><p><strong><span style=\"color: #000000;\">K\u0259skin infeksiya<\/span><\/strong><\/p><p><strong><span style=\"color: #000000;\">Post-k\u0259skin hiperinflamasion x\u0259st\u0259lik (2-4 h\u0259ft\u0259)<\/span><\/strong><\/p><p><strong><span style=\"color: #000000;\">Gec f\u0259sadlar (&gt;4 h\u0259ft\u0259)<\/span><\/strong><\/p><p><strong>\u00a0<\/strong>Covid-19-un b\u0259zi insanlarda niy\u0259 uzunm\u00fcdd\u0259tli t\u0259sir g\u00f6st\u0259rdiyi v\u0259 ya dig\u0259r sa\u011flaml\u0131q probleml\u0259rin\u0259 s\u0259b\u0259b oldu\u011fu h\u0259l\u0259lik m\u0259lum deyil. Bu bax\u0131mdan insan\u0131n genetik qurulu\u015fu, ya\u015f\u0131, xroniki x\u0259st\u0259likl\u0259ri, yoluxdurucu doza, insan\u0131n immun sistemi, q\u0259bul edil\u0259n d\u0259rmanlar\u0131n t\u0259siri, daha \u0259vv\u0259l ke\u00e7iril\u0259n infeksiyalar kimi m\u00f6vzularda ara\u015fd\u0131rmalar davam edir.<\/p><p>M\u0259lumdur ki, bir \u00e7ox viruslar (m\u0259s\u0259l\u0259n, herpes viruslar\u0131, HIV, HCV, HBV, EBV) m\u00fcxt\u0259lif xroniki sa\u011flaml\u0131q probleml\u0259rin\u0259 s\u0259b\u0259b olur. Covid-19 il\u0259 ba\u011fl\u0131 g\u0259l\u0259c\u0259kd\u0259 apar\u0131lacaq uzunm\u00fcdd\u0259tli t\u0259dqiqatlar post-covid sindromunun s\u0259b\u0259bini a\u015fkar ed\u0259 bil\u0259r.<\/p><p><span style=\"color: #000000;\"><strong>Post-COVID Sindromunun patogenezi<\/strong><\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\">Davaml\u0131 hiperinflamasion prosesin n\u0259tic\u0259si?<\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\">Sahibin (x\u0259st\u0259nin) viral rezervuar\u0131nda davam ed\u0259n virus aktivliyi?<\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\">Qeyri-adekvat (yet\u0259rsiz) anticisim cavab\u0131?<\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\">Toxuma tropizmi, uzunm\u00fcdd\u0259tli n\u0259tic\u0259l\u0259r?<\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\"><strong>PCS Risk Faktorlar\u0131<\/strong><\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\">A\u011f\u0131r gedi\u015fli x\u0259st\u0259lik<\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\">&gt;50 ya\u015f<\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\">\u018fsas (yana\u015f\u0131) x\u0259st\u0259lik<\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\"><strong>Post-COVID-19 simptomlar\u0131<\/strong><\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\">T\u0259n\u0259ff\u00fcs \u0259lam\u0259tl\u0259ri<\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\">Kardiovaskulyar simptomlar<\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\">Generaliz\u0259 simptomlar<\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\">Nevroloji simptomlar<\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\">Qastrointestinal simptomlar<\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\">\u018fz\u0259l\u0259-h\u0259r\u0259k\u0259t sistemi<\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\">Psixiatrik simptomlar<\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\">Qulaq Burun Bo\u011faz simptomlar\u0131<\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\">D\u0259ri \u0259lam\u0259tl\u0259ri<\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\"><strong>\u00dcmumi simptomlar<\/strong><\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\">Yor\u011funluq<\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\">N\u0259f\u0259s darl\u0131\u011f\u0131<\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\">\u00d6sk\u00fcr\u0259k<\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\">Oynaq v\u0259 \u0259z\u0259l\u0259 a\u011fr\u0131lar\u0131<\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\">Yuxu poz\u011funluqlar\u0131<\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\">Ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131<\/span><\/p><p><span style=\"color: #000000;\"><strong>Yetkin ya\u015fl\u0131 \u015f\u0259xsl\u0259rd\u0259 COVID-19 il\u0259 \u0259laq\u0259li Multisistem \u0130ltihab Sindromu (MIS-A)<\/strong><\/span><\/p><p>T\u0259sdiql\u0259nmi\u015f v\u0259 ya \u015f\u00fcbh\u0259li SARS-CoV-2 infeksiyas\u0131ndan bir ne\u00e7\u0259 h\u0259ft\u0259d\u0259n sonra q\u0131zd\u0131rma, iltihab<\/p><p>markerl\u0259rinin y\u00fcks\u0259lm\u0259si v\u0259 multiorqan z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259sidir.<\/p><p><span style=\"color: #000000;\"><strong>MIS-C sindromu n\u0259dir?<\/strong><\/span><\/p><p>U\u015faqlarda Multisistem \u0130ltihab Sindromu (MIS-C) Covid-19 x\u0259st\u0259liyi il\u0259 \u0259laq\u0259li oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u0259n ciddi bir v\u0259ziyy\u0259tdir. Covid-19 virusuna yoluxmu\u015f u\u015faqlar\u0131n \u0259ks\u0259riyy\u0259tind\u0259 y\u00fcng\u00fcl simptomlar olur. Bununla bel\u0259, MIS-C inki\u015faf ed\u0259n u\u015faqlarda \u00fcr\u0259k, a\u011fciy\u0259rl\u0259r, qan damarlar\u0131, b\u00f6yr\u0259kl\u0259r, h\u0259zm sistemi, beyin, d\u0259ri v\u0259 ya g\u00f6zl\u0259r kimi b\u0259zi orqan v\u0259 toxumalar ciddi iltihab formala\u015f\u0131r. X\u0259st\u0259liyin \u0259lam\u0259t v\u0259 simptomlar\u0131 hans\u0131 orqanlar\u0131n z\u0259d\u0259l\u0259nm\u0259sind\u0259n as\u0131l\u0131d\u0131r.<\/p>\t\t\t\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>It is a long established fact that a reader will be distracted by the readable content of a page when looking at its layout.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":16942,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-4407","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-xbrlr"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/saglamhayat.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4407","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/saglamhayat.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/saglamhayat.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/saglamhayat.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/saglamhayat.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4407"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/saglamhayat.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4407\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":16929,"href":"https:\/\/saglamhayat.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4407\/revisions\/16929"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/saglamhayat.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/16942"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/saglamhayat.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4407"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/saglamhayat.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4407"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/saglamhayat.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4407"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}